Και γιατί δεν μάς το λες;*

Με τα πρόσωπα που περιβάλλουν τον πιθανώς μελλοντικό πρωθυπουργό (πχ στη ομιλία της ΔΕΘ) δύσκολα αντιστέκεται κανείς σε ρηχούς φυσιογνωμισμούς: συνειρμικά λοιπόν ανακαλώ την παρομοίωση ενός Αμερικανού οικονομολόγου** ο οποίος εξισώνει την κυβέρνηση με έναν ληστή που εγκαθίσταται μόνιμα σε μία περιοχή για να την απομυζήσει. Ο ληστής ξέρει ότι αν πάρει πάρα πολλά από τους κατοίκους φέτος, αυτοί δεν θα έχουν κίνητρο να παράγουν του χρόνου.

Μέχρις εδώ καλά. Οι κάτοικοι είναι συγκριτικά ικανοποιημένοι γιατί δεν υπάρχει αναρχία, δηλαδή πόλεμος πάντων εναντίων πάντων, και γιατί η κλοπή παραμένει σε λογικά επίπεδα.  Επιπλέον, ένας νοήμων ληστής, ο οποίος σκέφτεται τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα, δημιουργεί υποδομές, ώστε να αυξηθεί η παραγωγικότητα της εργασίας (και, παρεμπιπτόντως, να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής ή αν όχι η ποιότητα ζωής τουλάχιστον το βιοτικό επίπεδο) και κυρίως προστατεύει την επικράτειά του από άλλους ληστές (το οποίο, παρεμπιπτόντως πάλι, ευνοεί τους κατοίκους)

Πώς γίνεται όμως ένας ο ληστής να μη θέλει να προστατεύσει την επικράτειά του; Δεν αντιτίθεται αυτό στα μακροπρόθεσμα συμφέροντά του;

Η απάντηση είναι ότι δεν πρόκειται πάντα για την επικράτειά «του». Μπορεί απλώς να τελεί σε υπαλληλική σχέση ως προς κάποιον εντολέα. Η κάτι μεταξύ των δύο, δηλαδή ως ένα βαθμό τσιφλίκι δικό του ως ένα άλλο βαθμό μισθωμένο. Την εντύπωση ότι πρόκειται περισσότερο για μίσθωση την επιτείνει και ο ντε φάκτο περιορισμός της κυβερνητικής θητείας σε μία επταετία το πολύ: πρόκειται για σύμβαση ορισμένου χρόνου. Είναι σαν να δηλώνεται στο ληστή ότι δεν μπορεί να ελπίζει σε μακροπρόθεσμα συμφέροντα άρα δεν χρειάζεται και να λάβει και μακροπρόθεσμες αποφάσεις. 

Ο ληστής είναι λοιπόν μάλλον είναι εν μέρει εντολοδόχος. Για το ποιος είναι ο εντολέας του ομολογώ άγνοια. Αν κάποιος γνωρίζει, παρακαλώ να μάς ενημερώσει.

 * «Και γιατί, και γιατί δεν μας το λες / μόνο βγαίνεις στον κόσμο όλο κλάψες και ψευτιές;» (Δ. Σαββόπουλος). Η απάντηση είναι: θέλει και ρώτημα;

** Mancur Olson

Advertisements

20 thoughts on “Και γιατί δεν μάς το λες;*

  1. Φίλε Herr K.,

    Εύστοχη καθ’ όλα η ανάλυση μέσω του παραλληλισμού. Έχουμε όμως την εξής απορία.

    Καταδεικνύει, κατ’ αναλογία με την αρνητική έννοια της ελευθερίας, το μη δέον. Λείπει το δέον. Μπορεί να συναχθεί βεβαίως από τα συμφραζόμενα, αλλά σ’ αυτή την περίπτωση ο εισηγητής έχει πάντα την καβάντζα της διαφυγής («συ είπας») κατά το εκάστοτε δοκούν.

    Σύμφωνα με αυτό το σκεπτικό, η ερώτηση του τίτλου σου, αλλά μόνο η ερώτηση, χωρίς τη συνέχεια που παραθέτεις, μην παρεξηγηθούμε, θα μπορούσε να επιστραφεί ως ερώτηση στον συγγραφέα.

    Υποκύπτουμε στον πειρασμό και επιστρέφουμε την ερώτηση. «Και γιατί δεν μας το λες;».

    Τα λέμε. :-)

  2. Αν γνωρίζεις το δέον απαγορεύεται να μην το δηλώνεις ρητά. Και ουαί κι αλλοίμονο αν δεν γνωρίζεις το δέον.
    Όμως … τι οφελεί να λες τη σκάφη σκάφη σε εποχές πλυντηρίου;

  3. Φίλε Herr K.,

    Εντάξει, το πήραμε το μήνυμα! Εξ άλλου είμαστε συνηθισμένοι αν κι έχουμε μικρή προϋπηρεσία στο net.

    Το blog g700, τo θεωρητικό όργανο της Ε.Κ.Ν.Ε. (Εκσυγχρονιστική Καπιταλιστική Νεολαία Ελλάδας) βγάζει σπυράκια γιατί λέει του κλέψαμε το όνομα!

    Ο κεντροαριστερός Προκόπης Δούκας μας είπε να πηγαίνουμε σιγά-σιγά γιατί τολμήσαμε να χαρακτηρίσουμε ένα κείμενό του «σούπα»!

    Το blog της Κόκκινης Πιπεριάς που υπηρετεί την Ανανεωτική Πτέρυγα του ΣΥΝ μας έχει στη μπούκα επειδή του είπαμε να μην κόβει και ράβει αναδημοσιευμένα κείμενα χωρίς να το λέει στους αναγνώστες του!

    Eσύ μας λες ότι σπαμάρουμε επειδή σου θέσαμε ένα πολιτικό ερώτημα!

    Τώρα που το σκεφτόμαστε, μια χαρά είναι που μας είχαν φακέλωσαν όλοι αυτοί. Σε αποχαιρετούμε με την ελπίδα να έχεις ένα κάποιο πρόβλημα που τώρα πια συγκαταλέγεσαι κι εσύ σ’ αυτούς…

    Keep blogging joyfully!

  4. Εκεί στις Ευρώπες δεν το έχετε μάθει ακόμη;;;
    Έχουν αλλάξει οι ληστές απο το πρότυπο Προκρούστη.
    Σήμερα έχουν παγκοσμιοποιηθεί.
    Αλλάζουν εύκολα στέκι και περιοχή επιρροής.

    Το πρόβλημα παραμένει ίδιο (όπως τότε με τον Προκρούστη) με τις τοπικές κυβερνήσεις.
    Πρέπει να φροντίζουν ώστε η εργατική τάξη και να μπορεί να εργάζεται και να αναπαράγεται.

    Την καλημέρα μου.

  5. Πιθανώς γιατί καταλαβαίνουν καλύτερα τις εντολές που δέχονται.Ή ενδεχομένως και γιατί συμφωνούν περισσότερο με αυτές, δηλαδή με τις επιλογές των πολιτικών και συμμετέχουν περισσότερο (ή νομίζουν ότι συμμετέχουν περισσότερο) στον καθορισμό τους.

  6. Γεια σου μαυροχάλι. Δε μου λες, πρέπει να έρχομαι στην αυλή του γείτονα για να σου πω μια καλημέρα; Ξαφνιάζομαι με την απαίτηση να ξεπορτίζω οπωσδήποτε κάθε τόσο για να σε δω επιτέλους.

  7. το κρίσιμο, Herr K., ίσως είναι ότι και οι «εντολείς» δεν είναι απαραίτητο να νοιάζονται και πολύ για το «τσιφλίκι» τους. Έτσι μια έρευνα που ξεκινά από την υπόθεση εργασίας ότι εκείνοι που επιδεικνύουν τον μεγαλύτερο ζήλο να διατηρείται τσιφλίκι και κολλίγοι σε καλή κατάσταση είναι πιθανότερο να είναι και οι «εντολείς» κινείται ίσως σε λάθος δρόμο.

    Θεώρημα, απευθυνθήκαμε στους εντολείς μας και εξασφαλίσαμε
    ειδικά για εσάς και τις αναίτιες περατζάδες. Με θερμές απολογίες, μχ.

  8. Ας ξεκινήσουμε με την υπόθεση ότι οι εντολείς είναι ο υπερατλαντικός προστάτης ως κράτος, η Δύση ως οικονομική υπερδύναμη, η εγχώρια ολιγαρχία. Σωστή εκκίνηση;

  9. Σε ευχαριστώ πολύ, καλό μου μαυροχάλι. Όπως λέει κι ένας γνωστός μου, άμα σου είναι γραφτό ν’ ανέβεις στο βουνό, κάλλιο με Mein comfort παρά ξιπόλιτος. Σε μένα κάλλιασε, μια χαρά τα είπες.
    Και τώρα λέω να σας αφήσω να συνεχίσετε την κουβέντα σας απερίσπαστοι.
    Τα σέβη μου.

  10. Διόλου παράλογη, θαρρούμε (και θ’ άρεσε, ίσως, και στην αριστερόστροφη πτέρυγα της κατακαημένης γενιάς). Πλην με δυσκολία θα λέγαμε ότι αυτοί οι εντολείς νοιάζονται για την επικράτειά τους (δεν ξέρουμε ποια λέξη να πρωτοβάλουμε σε εισαγωγικά — τις αφήνουμε λοιπόν όλες χωρίς, με κίνδυνο να παρεξηγηθούμε). Ή μήπως κάνουμε λάθος; Μήπως νοιάζονται;

  11. Ναι, οι εντολείς ασφαλώς δεν νοιάζονται εγώ αναρωτιέμαι για το πόσο είναι ρεαλιστικό να το περιμένουμε από τους εντολοδόχους. Πόσο ευρύ ή στενό είναι το περιθώριο αυτονομίας τους, με άλλα λόγια

  12. Παράθεμα: το σπίτι μας « Herr K.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s