Ανταποκρινόμενοι στην πρόσκληση του Γ.Παπανδρέου, όπως αυτή εκδηλώθηκε με το διορισμό του Μ.Χρυσοχοϊδη ως υπουργού Αστυνομίας, ομάδα ένοπλων αγνώστων αποπειράθηκε να δολοφονήσει αστυνομικούς:

“Πρόκειται, έτσι, περισσότερο για μία βεντέτα, που έχει στο νου της την ερχόμενη επέτειο του Πολυτεχνείου και, κυρίως, τον Δεκέμβριο, που είναι η πρώτη επέτειος της δολοφονίας Γρηγορόπουλου και της επίθεσης της νεολαίας, που ακολούθησε.

Μ’ αυτή τη σκοπιά, η επιλογή του Μιχ. Χρυσοχοΐδη για τη θέση του υπουργού νόμου και τάξης δεν ήταν η πιο ενδεδειγμένη για να εφαρμόσει ο Γ. Παπανδρέου μια πολιτική κατευνασμού των παθών και συμφιλίωσης -όσο γίνεται- των αντιθέσεων. Το αντίθετα μάλιστα.

Αν δεν είναι μια καθαρά άστοχη προς αυτή την κατεύθυνση επιλογή, μπορεί να εκληφθεί από πολλούς ως επιλογή στενότερης συνεργασίας των αμερικανικών και ελληνικών υπηρεσιών δίωξης προς πάσα κατεύθυνση.

[...] Αυτό το μοντέλο δεν μπορεί να χτιστεί ούτε με το μίσος του αίματος, ούτε με τον τσαμπουκά των μυστικών και φανερών υπηρεσιών, ούτε με τις κυβερνήσεις-υπηρέτες τραπεζών, εργοδοτών και αεριτζήδων. Χτίζεται από αυτοοργανωνόμενους πολίτες”(άρθρο Παπαδόπουλου Τετράδη, εδώ)

Αυτά για το πολιτικό σκέλος. Διότι υπάρχει και το ανθρωπολογικό (βασιζόμαστε πάντα στην υπόθεση ότι δεν πρόκειται για προβοκάτορες): Σε παλιότερη προκήρυξη, πιθανότατα του ίδιου χώρου με αυτόν των χθεσινών δραστών, διαβάζουμε εφηβικές φράσεις όπως “Πόλεμο έχουμε, μαλάκες, όχι πάρτυ για να μας κατηγορείτε ότι ήρθαμε ακάλεστοι”. Εδώ θυμάται κανείς αυτό που λένε για τους Γιαπωνέζους και τους Αμερικάνους. Οταν ένας Γιαπωνέζος αγγίξει πάτο, κάνει χαρακίρι. Οταν ένας Αμερικάνος πάθει το ίδιο, βγαίνει στο δρόμο και σκοτώνει καμιά δεκαριά. Να λοιπόν που υπάρχει και άλλος δρόμος πλην του αμερικανικού. Εξίσου επαναστατικός. Διότι έτσι μπορείς να εξακολουθήσεις να είσαι κίλερ (του εαυτού σου), χωρίς όμως να γίνεσαι σήριαλ.

Από τη βρεττανική Γκάρντιαν μαθαίνουμε, εκτός από το ότι η Ντόρα Μπακογιάννη συγκαταλέγεται στα ονόματα που “αναφέρονται” για τη νέα θέση Υπουργού Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, και ότι το νέο μουσείο της Ακρόπολης θα ήταν ίσως καλό – ως κτίριο – για το Αρχηγείο Αστυνομίας μίας Μπανανίας, αλλά όχι για να στεγάσει τα Ελγίνεια μάρμαρα. Με λίγα λόγια είναι αρκετά νεόπλουτο.

Πέρα από την αντικειμενικότητα της αρχιτεκτονικής κριτικής εν γένει (περιορισμένη), το επόμενο επιχείρημα θα είναι ότι οι Ελληνες βρωμάνε σκόρδο. Μάλλον πρόκειται για το ένα και αυτό επιχείρημα διατυπωμένο όμως υπό μορφήν αρχιτεκτονικής κριτικής.

Φυσικά μπορεί να συμφωνεί ή να διαφωνεί κάποιος με τη συγκεκριμένη κριτική. Δεν είναι το θέμα αυτό, το θέμα είναι τι προορίζεται να δικαιολογήσει η κριτική όταν γράφεται σε έγκυρη εφημερίδα.

Πηγή: S. Jenkins, Guardian, 22.10.09

“Η εξέγερση του Δεκέμβρη πιστεύετε ότι ήταν ένα αυτοτελές συμβάν στην ελληνική κοινωνία ή μέρος ενός παγκόσμιου προβλήματος;

Η κρίση είναι παγκόσμια […] Τοποθετήσαμε τη λαιμαργία της παραγωγικότητας ως υπέρτατη αξία και αγνοήσαμε την κοινωνία, δηλαδή την πολιτική διάσταση της οικονομίας. Το πρόβλημα επομένως είναι δομικό. Ο δημόσιος χώρος έγινε τελικά λάφυρο των μηχανισμών. Ο «Δεκέμβρης» εκφράζει μια ελληνική ιδιαιτερότητα με ιστορικό υπόβαθρο. Η ελληνική κοινωνία λειτουργεί ως εργαστήρι για τα μέλλοντα να συμβούν στον κόσμο.

Κάποιοι εκμεταλλεύτηκαν την αυθόρμητη αντίδραση;

Πολλοί θέλησαν να την «αξιοποιήσουν», ουδείς όμως να αναδείξει την ουσία της. [...]

Ποιοι ήταν συγκεκριμένα; Τα κόμματα;

Οχι μόνο. Διάφορες ομάδες που εκφράζουν τη νομενκλατούρα του περιθωρίου νόμισαν ότι τους προσφερόταν η μοναδική ευκαιρία να βαθύνουν την έκρηξη, να οδηγήσουν την κοινωνία στην εξαθλίωση και στην ανασφάλεια, ώστε να την εκτρέψουν στην επανάσταση. Η ιδεολογία της καταστροφής διδάσκει την εξαθλίωση ως όχημα για την εξέγερση. […] Εξέτρεψαν το περιεχόμενο της διαμαρτυρίας και την ευτέλισαν. Παγιδεύτηκαν από την επιλογή τής τότε ηγεσίας να αφήσει την Αθήνα απροστάτευτη να καεί, για να φοβηθεί ο κόσμος και να αντιστραφεί το φρόνημά του. Η διαμαρτυρία ήγειρε το πρόβλημα της ιδιοποίησης του κράτους, δηλαδή του γεγονότος ότι λειτουργεί αντικοινωνικά, υπηρετώντας τους κατόχους και τους νομείς του. Πρόταγμά της ήταν πώς θα επανέλθει το κράτος στην κοινωνία και όχι πώς θα το καταστρέψουμε.

Μήπως το σύστημα της ψηφοφορίας έχει αποτύχει;

[…] Υπάρχει η ψήφος που απλώς διαιτητεύει μεταξύ των μονομάχων που τους ορίζουν οι μηχανισμοί, όπως σήμερα. Αυτό το σύστημα όντως είναι ξεπερασμένο. Η αντιπροσωπευτική ψήφος αποδίδει στον πολίτη την ιδιότητα του εντολέα, ενώ η δημοκρατική ψήφος, ολόκληρο το πολιτικό σύστημα. Το θέμα δεν είναι να διεκδικήσει κάποιος σήμερα την αντιπροσώπευση ή τη δημοκρατία, διότι στην εποχή μας δεν αποτελούν αίτημα. Είναι όμως σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε τις έννοιες, διότι μόνον έτσι θα αντιληφθούμε γιατί υπάρχει σήμερα έλλειμμα αντιπροσώπευσης και θα διερωτηθούμε πώς θα ξεπεραστεί. Αποδεχόμενοι ότι το σύστημα είναι δημοκρατικό αυτομάτως συνάγουμε ότι ολοκληρώθηκε η εξέλιξή του.

Σου δίνει όμως τη δυνατότητα να διαδηλώσεις.

Αυτό ακριβώς είναι δηλωτικό του χαρακτήρα του. Σου λέει, αν δεν σου αρέσει η πολιτική μου, κατέβα στον δρόμο να διαδηλώσεις. Σε αποδέχεται να του χτυπήσεις την πόρτα απ’ έξω, να το πιέσεις, όχι όμως εταίρο στο εσωτερικό του. Το σύστημα ανήκει στο κράτος και στους κατόχους του. Η κοινωνία έχει καθεστώς ιδιώτη, δικαιούται να κυβερνάει μόνο τον ιδιωτικό της βίο.

Πότε θα αποκτήσει ενεργό ρόλο η κοινωνία;

Οχι μέσω της λεγόμενης «κοινωνίας πολιτών», των ομάδων συμφερόντων, όπως διατείνονται οι θεωρητικοί της νέας τάξης, που δίδαξαν την ιδέα της αυτορύθμισης της οικονομίας. Ο συνεταιρισμός αυτός, όχι μόνο δεν οδήγησε σε μια αντιπροσωπευτική σύνθεση με γνώμονα το συμφέρον της κοινωνίας, αλλά αποτέλεσε την κύρια αιτία για τη γιγάντωση των ανισοτήτων και της κρίσης που μαστίζει τις κοινωνίες.

Ο λαός είναι τόσο ανήμπορος;

Δεν είναι ανήμπορος, δεν υπάρχει ως πολιτικός συντελεστής, διότι είναι θεσμικά ανυπόστατος. Δεν αποτελεί μέρος του πολιτικού συστήματος. Λέγεται ότι οι πολιτικοί είναι η εικόνα της κοινωνίας. Λάθος. Τους πολιτικούς τούς «επιλέγουν» οι μηχανισμοί, η κοινωνία τούς νομιμοποιεί απλώς στη θέση τους.

Γράφετε στο βιβλίο σας: «Να απελευθερωθεί η κοινωνία από το κράτος». […] Πώς μπορεί να γίνει αυτό;

Με την αντιπροσωπευτική μετεξέλιξη του πολιτικού συστήματος. Για την ώρα, η κοινωνία διαπιστώνει το έλλειμμα αντιπροσώπευσης, το θέτει όμως με ηθικούς όρους. Δεν έχει διατυπώσει θετικό αίτημα. Εξού και το παρόν σύστημα μπορεί να εξακολουθήσει να σέρνεται αντιμέτωπο με τη σήψη του. Ερωτώμαι συχνά πώς θα γίνει αυτό, με επανάσταση; Η απάντηση είναι ότι το ίδιο το σύστημα δεν θα αντέξει το βάρος της κατάρρευσης και θα προστρέξει στην κοινωνία, εμπλέκοντάς τη στις λειτουργίες του. […]

Υπάρχουν οι συνθήκες να γίνει η εξέγερση επανάσταση;

Δεν υπάρχει τέτοιο θέμα. Κοινωνικές ή πολιτικές εκρήξεις θα έχουμε, αλλά η δυναμική της εξέλιξης είναι που θα καθορίσει τις αλλαγές στο σύστημα. Οσο όμως οι κοινωνίες θα παίρνουν το σύστημα της πολιτικής στα χέρια τους τόσο η βία στις διακρατικές σχέσεις θα βαθαίνει, αφού θα μεγαλώνουν οι αντιστάσεις στις πλανητικές ηγεμονίες. […]

Τι θέλετε να αποκομίσει ο αναγνώστης από το βιβλίο σας;

Να ξεκαθαρίσει τις έννοιες. Ζει με την αντίληψη ότι το σημερινό σύστημα είναι δημοκρατικό. Ωστόσο δεν είναι δημοκρατικό ουδέ καν αντιπροσωπευτικό. Για να γίνει κατανοητή ωστόσο η πλάνη στην οποία τον έχει οδηγήσει η νεωτερική σκέψη πρέπει να αναστοχαστεί τα φαινόμενα από μηδενική βάση: της κοινωνίας, της πολιτικής, του συστήματος, του κράτους, της εργασίας, του κεφαλαίου, σε τελική ανάλυση της ελευθερίας.”

 

Αποσπάσματα από συνέντευξη του Γ. Κοντογιώργη στον Α. Στεργιόπουλο Ελευθεροτυπία, 16.10.2009. Πλήρες κείμενο εδώ. Συνιστάται (ένθερμα) το βιβλίο του Κοντογιώργη, “12/2008, Οι νέοι, η ελευθερία και το κράτος”  (Ιανός)

Για την επίθεση στην «Espresso», ας τα γραψω κι εγω ως τίτλους εφημερίδας:

Εφοδος κουκουλοφόρων στα γραφεία της εφημερίδας.

Ιδρώνουν για το μεροκάματο οι εργαζόμενοι στους οποίους επιτέθηκαν οι αναρχικοί.

Ανανδρο χτύπημα και τυφλή βία.

Συνολικά δέκα αυτοκίνητα υπαλλήλων των εκδόσεων δέχθηκαν επίθεση.

Τζάμια σπάσανε πάλι (μα δεν βαρεθήκανε πια;)

Αυτόπτες μάρτυρες κάνουν λόγο για δεκαπέντε έως είκοσι άτομα.

Xαρήκανε στο indymedia για την επίθεση!

Είχαν και κορίτσια μαζί τους.

Ραντεβού με τον τρόμο!

Ισοπέδωσαν τα πάντα.

Απόλαυσε cocktails και Asian fusion food το αρχιτεκτονικό δίδυμο Γαβαλά – Μουρίκη [άσχετο].

Σκέφτηκε να αυτοκτονήσει η Μαντόνα [για να μην παραλείπουμε τη διεθνή ενημέρωση].

Αποπειράθηκε να τη βιάσει [για να επιστρέψουμε στα δικά μας].

Στόχος τους ήταν η ελεύθερη δημοσιογραφία.

[Οι τίτλοι είναι από κείμενα της εφημερίδας. Και ο τελευταίος. Φυσικά ισχύουν όσα έχουν ειπωθεί εδώ. ]

Κάπου μεταξύ της απελευθέρωσης του κρατικού μηχανισμού από τη ΝΔ (γνωστής και ως “εκλογές”) και της τελετής απελευθέρωσης της Αθήνας από τη ναζιστική Γερμανία, ο πρωθυπουργός προέτρεψε τα μέλη της κυβέρνησης να δρουν ως «αντιεξουσιαστές στην εξουσία». Η δήλωση αυτή σχολιάστηκε με τη δέουσα ειρωνεία. Πράγματι, ο πρωθυπουργός χρησιμοποίησε μία λέξη της μόδας που ενδεχομένως είναι θετικά φορτισμένη για αρκετούς. Στο μυαλό έρχεται και η πολιτικάντικη ρήση ενός άλλου πρωθυπουργού, με εξίσου χρήσιμες διεθνείς επαφές, του Γεωργίου Παπανδρέου, ο οποίος  το 1944 είχε δηλώσει:  ”πιστεύομεν και εις την λαοκρατίαν”.

Πέρα από το δημαγωγικό χαρακτήρα της, η δήλωση περί αντιεξουσιαστικού χαρακτήρα της νέας κυβέρνησης είναι κυρίως μία ειλικρινής δήλωση, αν βέβαια ερμηνεύσουμε το κρυφό της νόημα ως εξής: “Αστειεύομαι βέβαια· και μπορώ να αστειεύομαι όχι μόνο γιατί είμαι στο απόγειο της εκλογικής μου δύναμης αλλά και επειδή κανείς δεν πρόκειται να με παρεξηγήσει: όλοι, πλην ελαχίστων ίσως αφελών, γνωρίζουν καλά ότι η κυβέρνησή μου απέχει παρασάγγας από οποιαδήποτε προσπάθεια ανατροπής της τάξης πραγμάτων – εκτός αν πρόκειται για ανατροπές που θα διευκολύνουν την παραμονή μου στην εξουσία”.

Δεν πρόκειται όμως απλώς για έναν – αναμενόμενο σύμφωνα με τους όρους του πολιτικού παιχνιδιού -  αστεϊσμό εντός των ορίων της πολιτικής ευπρέπειας. Η δήλωση είναι ειλικρινής και για έναν πρόσθετο λόγο: ο νεοφιλελευθερισμός της νέας κυβέρνησης (ο οποίος δεν αποκλείεται να λάβει κεϋνσιανή χροιά, αναλόγα με τις εξελίξεις) και ο αντιεξουσιασμός (τουλάχιστον μία μορφή του) είναι συγκοινωνούντα δοχεία:

“Τα κινήματα διαμαρτυρίας και οι αριστεροί διανοούμενοι που στρέφονταν αδιάκριτα  κατά των δημοτικών αρχών, των κερδοσκόπων, της σοσιαλδημοκρατίας, του κράτους κατέληξαν χωρίς να το ξέρουν, και χωρίς να το θέλουν, στην αγκαλιά του νεοφιλελευθερισμού. Ο συνδυασμός του αγώνα για χειραφέτηση με την επιδίωξη του προσωπικού συμφέροντος αλλά και με την πεποίθηση ότι έτσι ασκείται κοινωνική κριτική οδήγησαν σε μία ιδεολογία η οποία εξυμνεί την αυτονομία του ατόμου και ταυτοχρόνως θεωρεί το κράτος ως αναγκαίο κακό, με άλλα λόγια στο νεοφιλελευθερισμό.”  Πηγές για το θέμα, εδώ (γαλλικά)

Τέλος,  ίσως μεν είναι αυτονόητο, αλλά αισθάνομαι ότι δεν είναι εντελώς άχρηστο να τονιστεί: όλοι πάνω-κάτω στο ίδιο καζάνι βράζουμε. Ολοι, άλλος περισσότερο άλλος λιγότερο, από το ίδιο ανθρωπολογικό μοντέλο είμαστε εμποτισμένοι. Κι η κριτική στο νεοφιλελευθερισμό γίνεται όχι από κάποιο σημείο έξω από την ιστορία και το χρόνο αλλά από μέσα. Κι όχι στο όνομα κάποιων αφηρημένων αρχών, αλλά επειδή τον βρίσκουμε μπροστά μας στην καθημερινή μας ζωή.

Αποσπάσματα από έκθεση της εισαγγελίας του Παλέρμο σχετικά με την πολιτική δραστηριότητα της της κόζα νόστρα (ουσιαστικά δηλαδή της οιονεί τοπικής κυβέρνησης) στις αρχές της δεκαετίας του 90 δημοσιεύει σήμερα το γαλλικό περιοδικό bakchich στα ιταλικά και γαλλικά.  Πρόκειται για θέματα ήδη γνωστά στα Ιταλία σε γενικές γραμμές, αλλά το να τα βλέπεις και σε επίσημο έγγραφο έχει άλλη χάρη.

Η ιστορία με δύο λόγια: η κόζα νόστρα αφού προώθησε αποσχιστικό κίνημα στις περιοχές που ήλεγχε, σε συνεργασία με το αποσχιστικό κίνημα της Λέγκας στο Βόρειο Ιταλία, στη συνέχεια επέλεξε να επενδύσει σε ένα νέο πολιτικό κόμμα. Η επένδυση ήταν πολύ εύστοχη διότι το κόμμα αυτό πολύ σύντομα έγινε κυβέρνηση.

Οταν αναφερόμουν προ ημερών στη θεωρία του Ολσον για το ληστή που εγκαθίσταται σε μία περιοχή για να την απομυζήσει, δεν φανταζόμουν ότι κυριολεκτούσε.

πράσινο νεογέννητο

Η πρόσφατη οργουελική μετονομασία του Υπουργείου Δημόσιας Τάξης  σε “Προστασίας του πολίτη” μάς κάνει να ξεχνάμε τη στελέχωσή του. Αλλά ίσως και να είμαι προκατειλημμένος.  Ο ανώνυμος σχολιαστής στο ιστολόγιο Θεαμαπάτες πάντως το λέει καλύτερα:

” Όλα είναι θετικά.
Μη γκρινιάζουμε.
Ας περιμένουμε λίγο.
Ό,τι είναι να γίνει, θα γίνει.
Άλλωστε τα θετικά έρχονται, άμα σκεφτόμαστε θετικά.
Όταν σκεφτόμαστε αρνητικά, προσελκύουμε το αρνητικό.
Ας γίνουμε μαγνήτες θετικότητας.
Ας κοιταχτούμε στον καθρέφτη, κι ας πούμε “όλα θα πάνε καλά σήμερα”.
Πριν κοιμηθούμε το βράδι, ας οραματιστούμε καταρράκτες κι ας πούμε “νιώθω υπέροχα”.
Μόνο έτσι όλα θα αλλάξουν προς το καλύτερο.
Ας βοθήσουμε κι εμείς αυτό το ορμητικό ποτάμι θετικότητας.”

(O τίτλος του ποστ είναι κλεμμένος από την ίδια πηγή)

Είστε δεξιός, αριστερός, κρατικιστής;  Το συντομότερο πολιτικό τεστ, εδώ. Ορίστε και το αποτέλεσμά μου, για να ξέρετε και τι ιστολόγιο διαβάζετε 

Η αλήθεια είναι ότι δεν θα μάθεις ακριβώς αν είσαι αριστερός ή δεξιός. Ως δεξιός στο τεστ νοείται ο συντηρητικών αρχών και ως αριστερός ο πιο φιλελεύθερος. Καμία σχέση δηλαδή με τον αν ασπάζεσαι τον οικονομικό φιλελευθερισμό ή όχι.

Αντιθέτως το ζήτημα για το ρόλο του κράτους εμφανίζεται στη διάκριση μεταξύ “libertarian” και κρατικιστών. Με βάση το τεστ οι πλέον “libertarian” θα ήταν οι Οικολόγοι-Πράσινοι.

Αριστεροί ”libertarian” θα ήταν πχ το ΠΑΣΟΚ ενώ δεξιοί “libertarian” ο Α. Πινοτσέτ.

Καταρχάς συγχαρητήρια και καλή όρεξη. Τη συμπάθειά μου επίσης προς ορισμένους αριστερούς πολιτευτές που λόγω αυτοδυναμίας πασοκ δεν μπόρεσαν να φανούν χρήσιμοι αυτή τη φορά – μιαν άλλη φορά ίσως. Θα ήθελα επίσης να ρωτήσω γιατί μειώθηκαν τα ποσοστά του κκε (φαντάζομαι θα ήταν η πόλωση και η αντικομμουνιστική προπαγάνδα) αλλά κυρίως το λόγο για τον οποίο το γεγονός αυτό δεν φαίνεται να το ενοχλεί. Τέλος πάντων να είμαστε καλά, ό,τι φάμε κι ό,τι πιούμε και νάχουμε ειρήνη. Διότι  όπως είπε χτες κι ένας εκπρόσωπος ενός μικρού πράσινου κόμματος, “είμαστε ειρηνιστές γιατί ο πόλεμος είναι κόντρα στο περιβάλλον”. [φωτό fm]

Η εντυπωσιακή υπερψήφιση πασόκ είναι καθαρά ένδειξη ότι το πελατειακό σύστημα θεριεύει. Εύκολα μπορεί κανείς από θέση ηθικής ανωτερότητας να κατακεραυνώνει όσους ζητούν να διορίσουν τα παιδιά τους ή να νομιμοποιήσουν το αυθαίρετό τους  - και καλά κάνει. Το πρόβλημα είναι ότι όλα έχουν τα όριά τους και το δημόσιο συμφέρον σύντομα θα αποδειχτεί – και για τους ίδιους τους ρουσφετοδέκτες – μία έννοια όχι και τόσο αφηρημένη και μακρινή.

 YUNANİSTAN  NEWS

1. – Ξέρεις τι έχω κάνει εγώ για το κόμμα;

- Ξέρω, ξέρω. Μα κάτσε πρώτα να κερδίσουμε τις εκλογές κι από βδομάδα πέρνα απ’ το γραφείο μου

- Για χαζό με περνάς; Μετά τις εκλογές θα γίνεται χαμός.

2. Büyükbabası Yorgo ve babası Andreas’ın gölgesinde siyasete atıldığında kendisiyle “Yorgaki” (Yorgocuk) diye  alay edilen Papandreu’nun [...] (το ζουμί των ελληνικών εκλογών από τον τουρκικό τύπο)

3.    Μ’ ένα πράσινο καινούργιο παπιγιόν
προχωρώ για τον χορό των μπιζελιών
Ηρθ’ η ώρα πια και γω, ήρθ’ η ώρα πια και γω
να χορέψω με λαχτάρα, αγκαλιά με μια ‘γκινάρα
το πρώτο μου ταγκό.

[ και τα κολοκυθάκια χτυπάνε παλαμάκια
πάνω στην πρασινάδα και πάνω στο γκαζόν]

4. Το παλιό καλό Πασόκ 

Και κάτι ελληνικό

” Πού κρύβεται το θάρρος; Στο βαγόνι του ηλεκτρικού, ένας νταής τυραννά έναν ηλικιωμένο επιβάτη. Οι άλλοι επιβάτες κάνουν πως δεν βλέπουν. Ξαφνικά ο νταής τούς αγριεύει, «τι με κοιτάτε ρε!» κι αυτοί αποστρέφουν το βλέμμα. Λίγο πριν φτάσουν στο σταθμό, ο νταής και το θύμα πιάνονται αγκαζέ και μαζί, σαν φίλοι, υποκλίνονται στους επιβάτες: “Σάς ευχαριστούμε. Αυτή η παράσταση δεν ήταν δική μας αλλά δική σας. Ένα θέαμα δειλίας κι ανανδρίας.”

Απόσπασμα από το ιστολόγιο Ανάταξη. Παρακάτω, από την ίδια πηγή, με ποιούς τρόπους ξεθυμαίνει η  κοινωνική οργή χωρίς να θίγει τελικά κανέναν:

“Πιάσε το σύμπτωμα, άσε το πρόβλημα. Ασχολείσαι με το περιβάλλον. Κινητοποιείς κι άλλους. Εκεί ρίχνεις τις δυνάμεις σου. Αλλά για στάσου: είναι σαν να φροντίζεις ένα τυραννημένο άλογο και ν’αγνοείς τον βάναυσο καροτσέρη. Πιάνεις το σύμπτωμα κι όχι το πρόβλημα. Γιατί; Διότι έτσι αποφεύγεις κάτι δυσάρεστο, τη σύγκρουση με τον καροτσέρη, όπου κινδυνεύεις να φάς ξύλο. Και νιώθεις ανωτερότητα: πως τον τιμωρείς ηθικά, ενώ μετριάζεις τη ζημιά που προκαλεί. Κερδίζεις διπλά.

Ετσι, η τεράστια κοινωνική ενέργεια, που γεννιέται απο την αδικία και τη περιφρόνηση, αντί να πιέζει το στόχο που πρέπει, σκορπιέται και ξεθυμαίνει. Οι υπεύθυνοι μένουν απείραχτοι κι εσύ ευχαριστημένος.

Βαβούρα. Προσφέρεις παντού. Είσαι καλός άνθρωπος, γενναιόδωρος κι ανοιχτόκαρδος. Στα παιδάκια της Αφρικής. Τις φάλαινες που σφάζονται. Τα δέντρα που κόβουν. Κι όμως· γιατί δεν μπαίνεις σ’ένα κόμμα, με άλλους χιλιάδες σαν και σένα, να το σκουντήξετε με την ενέργεια σας; Διότι προτιμάς ν’ασχολείσαι με την πιτυρίδα της πολιτικής, παρά με τα κεφάλια.

Δεν λέω πως είναι άχρηστα όσα κάνεις. Αν δεν τα’καμνες, ο κόσμος θα’ταν χειρότερος. Αλλά είναι σαν τη φιλανθρωπία, σε σύγκριση με τη δικαιοσύνη.

Καταγγελία ή καταγγελιά; Είσαι επαναστάτης. Στο ντύσιμο, στο μαλλί, στην ομιλία. Αντιεξουσιαστής. Η όψη σου είναι χαστούκι στην εξουσία. Κι εκείνη σε τροφοδοτεί με τα ρούχα, τις αφίσες και τη μουσική της διαμαρτυρίας, για να σφηνωθείς καλύτερα μέσα στ’αδιέξοδό σου.

Αυτή είναι η καταγγελιά, όπως λέμε παραγγελιά, όπου μερακλώνεις και ξεδίνεις για να κοιτάν οι άλλοι. Κανέναν δεν απειλείς, κανείς δεν σε φοβάται. Είναι πόζα διάκρισης. Ενώ η ξαδέλφη της καταγγελιάς, η καταγγελία, όταν γίνεται πραγματικά, θέλει θάρρος για βγάλεις κάτι σκοτεινό στη λιακάδα, να εκθέσεις αθλιότητες. “

Στη φωτογραφία (της Λ. Παρασκευά) μια αναπαράσταση ναυμαχίας. Μην σας ξεγελούν τα πυροτεχνήματα, πρόκειται απλώς για αναπαράσταση, όχι για την ίδια τη μάχη.

Πριν από λίγες μέρες αντιεξουσιαστές έκαψαν τα γραφεία του αριστεροεθνικιστικού περιοδικού Ρεσάλτο – δεν βάζουμε εισαγωγικά επειδή στο ιστολόγιο αυτό παραδοσιακά θεωρούμε ότι είσαι ό,τι δηλώσεις. Ας δηλώσω  κι εγώ λοιπόν τα ακόλουθα:

- τα “καταδίκη της βίας γενικώς, απ’όπου κι αν προέρχεται”,

- τα “στην αρχή ήρθαν να πάρουν τους Εβραίους. Δεν ήμουν Εβραίος και δεν φώναξα … Ο επόμενος στη σειρά ήμουν εγώ. Αλλά δεν υπήρχε κανείς για να φωνάξει”

 είναι μεν αξιοσημείωτες ηθικές επιταγές αλλά στην πραγματική ζωή:

- είτε αγανακτείς με όσους έχουν ασκήσει βία, λόγω ιδεολογικής ή άλλης ταύτισης ή συγγένειας προς το θύμα ή εχθρότητας προς το θύτη

- είτε υιοθετείς μια στάση μεταξύ αδιαφορίας και επικρότησης της βίαιης πράξης, λόγω απέχθειας προς το θύμα ή συμπάθειας προς το θύτη.

Το υπόλοιπο του άρθρου απευθύνεται στη δεύτερη κατηγορία ανθρώπων.

Το 1984 ο ελευθεριακός Λεωνίδας Χρηστάκης, σε μία μονογραφία* για τον εθνικισμό έγραφε:

“ Κατ’αρχήν χρειάζεται κάποιο ξεκαθάρισμα όρων. Το “εθνικό” εκφράζει ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζει ένα σύνολο ανθρώπων ανεξάρτητα από τους εσωτερικούς διαχωρισμούς και τις σχέσεις εξουσίας αυτού του συνόλου. Το πρόβλημα προέρχεται συνήθως από εξωτερική επέμβαση, εξάρτηση, εκμετάλλευση κ.λ.π. Ετσι λόγου χάρη η εισβολή του τουρκικού κράτους το ‘74 έπληξε πρόσφυγες σα σύνολο … Ο εθνικισμός σ’οποιαδήποτε μορφή προβάλλει αυτό το πρόβλημα σαν κύριο και καθοριστικό της όλης κοινωνικής ζωής … και προσπαθεί να προβάλει μία αντίσταση απέναντι σ’ένα άγνωστο απειλητικό “Αλλο”… Σ’αυτό οφείλεται και η συχνή ανακάλυψη και προβολή ενός “άλλου” και στο εσωτερικό, π.χ. προδότες, συνωμότες κ.λ.π. “

Μέχρις εδώ δεν νομίζω να υπάρχει διαφωνία. (Σημειωτέον πάντως ότι το απειλητικο “άλλο” δεν είναι ίδιον μόνον των εθνικιστών.) Ο Χρηστάκης όμως συνεχίζει ως εξής:

” Ωστόσο η εξίσωση “ο εθνικισμός είναι μαλακία”, υπεραπλουστεύει την κατάσταση και αποφεύγει το πρόβλημα. Γιατί πέρα από το γεγονός ότι ο εθνικισμός προβάλλει έστω και σαν μια αλλοτριωμένη απάντηση σε ένα παρ΄όλα αυτά υπαρκτό πρόβλημα, υπάρχει και το γεγονός ότι οι άνθρωποι παίρνουν σοβαρά το θέμα και το πιστεύουν. Η απήχηση του εθνικισμού σαν ιδεολογία εκφράζει ως ένα σημείο τη σημασία των προβλημάτων που τείνει να αντιμετωπίσει “

Εδώ δεν μπορούμε παρά να μη θυμηθούμε τον Κονδύλη ο οποίος αναφέρεται σε αλήθειες που ενώνουν μια ομάδα ατόμων ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για αλήθειες ή για μύθους. Εκείνο που μετράει είναι ότι κάποιοι άνθρωποι  έχουν αποφασίσει, έχουν επιλέξει να πιστεύουν μια αλήθεια (ή μιαν “αλήθεια”, αδιάφορο).

Και κάτι άλλο, ίσως εξίσου σημαντικό: Στην εισαγωγή του στο ίδιο κείμενο, ο Χρηστάκης μιλά για τον ιδεολογικό του αντίπαλο – εν προκειμένω τους Κύπριους Μαρξιστοενωτικούς – και ξεκαθαρίζει: “το γεγονός ότι οι απόψεις μας διαφέρουν διαμετρικά και το ότι στο κείμενο υπάρχει μια (έντονη ή μη) κριτική των αντιλήψεών τους, θάταν τελείως λάθος να παρεξηγηθεί αυτή η κριτική πολιτικών θέσεων σαν κριτική ήθους και συνέπειας αυτών των ανθρώπων”

* Η Κύπρος το εθνικό και ο εθνικισμός. Μία ελευθεριακή ανάλυση. Φύλλα Πορείας 3

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ: Μπακούνιν και Ρεσάλτο

Ο συντονιστής της τηλεοπτικής συζήτησης έχει καλέσει υποψήφιες κομμάτων – μόνο γυναίκες. Τις ρωτάει για το γερμανικό εκλογικό σύστημα και αν θα μπορούσε να εφαρμοστεί στην Ελλάδα. Η εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ απαντάει κάτι πολιτικάντικο με ένα απειλητικό  μετά-τις-εκλογές-θα-δείτε-τι-θα-πάθετε ύφος. Η Συριζοπούλα συμπαθέστατη και με πνευματικές ανησυχίες, όπως θα μπορούσε να υποθέσει κάποιος χωρίς πνευματικές ανησυχίες, της πετάει χαρούμενα κάτι για πελατειακό σύστημα και η Πασόκα της ανταπαντά με ένα χαμόγελο όλο δόντια. Η εκπρόσωπος του ΚΚΕ ”απαγγέλλει” κάτι το οποίο ήταν σωστό και ο συντονιστής την κοιτά με συγκατάβαση σαν να λέει στο κοινό “τις αφήνουμε να λένε και καμια μαλακία”, συγκατάβαση για την οποία η ομιλήτρια φάνηκε να είναι ευγνώμων. Η υποψήφια του τραλαΛΑΟΣ,  η οποία φορούσε σταυρουλάκι, σαν κόσμημα, αφού αντάλλαξε μερικά χαριτωμένα για τον τονισμό του κόμματος, κατάφερε να αναφερθεί  στην Αγιασοφιά σε μια ερώτηση για το εκλογικό σύστημα! Για την υποψήφια των Οικολόγων-Μαύρων ο συντονιστής μάς τόνισε ότι ο πατέρας της ήταν πολύ αριστερός – προφανώς διότι νόμιζε ότι η αριστεροσύνη είναι κληρονομικό. Την εκπρόσωπο της ΝΔ την άφησα για το τέλος: ήταν η μόνη που δεν κατάλαβε καν την ερώτηση!